Less is more: dit geldt voor architectuur en mode, maar ook voor bevallen.
Less bemoeienis en interventies tijdens je bevalling zorgt voor more eigen regie en een fijnere bevalervaring. En dat is hard nodig, want heel veel vrouwen houden een nare nasmaak over aan hun bevalling of houden er zelfs een trauma aan over, dat kan en moet anders.
Je bevalling is een van de grootste en belangrijkste momenten in je leven en als je daar een fijne herinnering aan hebt, neem je dat de rest van je leven mee en geeft het een vertrouwen in jezelf die je op een andere manier niet kan krijgen.
Werk aan de winkel dus!

Bevallen is gemaakt tot een medisch verhaal

In Nederland (en veel andere landen) vinden we het normaal dat een (zwangerschap en) bevalling tot een medische gebeurtenis gemaakt is. Er moet zo veel mogelijk gemeten en in de gaten gehouden worden (via echo, ctg, schedelelektrode enz.) om maar de schijn te wekken dat we daarmee het (groei- en) bevalproces kunnen controleren en zo risico’s op allerhande ellende kunnen vermijden.

Maakbare wereld

Dit past goed bij het idee dat we in een maakbare wereld leven. We zijn er aan gewend dat we de wereld naar onze hand kunnen zetten en we leven op de klok; tijd is geld. Het idee dat een bevalling ook naar smaak aangepast kan worden en dat het binnen een bepaalde gemiddelde tijd maar moet gebeuren kan niet verder van de werkelijkheid van de omstandigheden die nodig zijn bij een bevalling afstaan. Met alle standaard medische bemoeienis die we zo normaal vinden, wordt in gezonde gevallen meer kwaad dan goed gedaan. Kortom: more bemoeienis en interventies is less eigen regie en kans op een fijne bevalling.

Zwangerschap

Dat begint al tijdens de zwangerschap waarin allerlei echo’s (termijnecho, 20-wekenecho en groeiecho’s) en testen (bloedonderzoek, combinatietest en NIPT) gedaan kunnen worden om maar risico’s uit te sluiten. Naast dat je je kunt afvragen hoe betrouwbaar de metingen zijn en wat je met de uitslag kunt/moet, wordt er een belangrijk deel vergeten: de moeder die om de baby heen zit. Hoe beleeft zij haar zwangerschap, heeft ze contact met haar lichaam en baby en wat vertelt dat haar?

Zwangerschap: persoonlijke ervaring

Uit eigen ervaring kan ik vertellen dat ik zelf wel wist dat het prima ging met mijn baby’s. Maar omdat ik bij mijn oudste 2 baby’s mijn gevoel nog niet durfde te volgen en dat zelfvertrouwen miste, ben ik wel via echo’s en extra metingen in een medisch riscogebied beland wat me vooral veel stress opleverde en geen fijnere bevalling. Gelukkig had ik bij mijn 3e baby van die ervaringen geleerd en kon ik op mezelf vertrouwen dat het goed ging van binnen. De 20-wekenecho hebben we wel gedaan omdat we dat graag wilden, maar toen de afspraak dichterbij kwam, wist ik dat het eigenlijk niet nodig was. Het zat goed en daar had ik geen echo voor nodig om te weten. Dat was in die zwangerschap dan ook de laatste echo en medische handeling/meting, wat me juist heel veel rust gaf en daarnaast de mogelijkheid om nog meer naar mezelf te gaan luisteren.
Als we dus meer naar de moeder gaan luisteren en haar het vertrouwen geven dat zij al weet wat zij en haar baby nodig hebben, dan is er al een wereld gewonnen.

More is less

Als je naar het ziekenhuis gaat om te bevallen, willen ze daar graag informatie (metingen) hebben om te kunnen zien hoe je bevalling vordert, zodat ze kunnen ingrijpen als ze dat nodig vinden en zo risico’s verkleinen. Maar zodra je het ziekenhuis binnen komt, is het risico op (onnodig) medisch ingrijpen tijdens je bevalling juist veel groter dan als je lekker thuis blijft.

Ziekenhuis: sneeuwbal aan interventies

Als je een ctg-band om je buik krijgt, is je bewegingsvrijheid veel kleiner doordat je praktisch aan je bed vast zit. Een alternatief is een mobiele ctg, maar dat is niet standaard en nog steeds een interventie waarvan je je kunt afvragen wat het toevoegt aan een positief verloop van je bevalling. Een schedelelektrode in het hoofd van je baby laten draaien (het is een klein schroefje, geen ‘plakkertje’) kan ook, maar dan moeten je vliezen gebroken worden om bij je baby te komen en dat is wederom een interventie.
Daarmee zijn je vliezen gebroken, waardoor je volgens de regels binnen 24 uur (was 72 uur) ‘moet’ bevallen omdat er anders infectiegevaar bestaat (hoe groot/klein is dat risico en hoe erg is dat?).
Deze interventies en de tijdslimiet en daarmee druk die je opgelegd krijgt maken de kans al kleiner dat je nog ontspannen zelf kunt bevallen.
Na 24 uur ‘moet’ je aan de antibiotica vanwege infectiegevaar en wordt de druk nog hoger om maar snel te bevallen.
Als dat niet lukt, dan ‘moet’ je worden ‘geholpen’ met bij stimulatie (synthetische oxytocine) en daarmee zit je vast aan een infuus en heb je nog minder bewegingsvrijheid wat ontspannen nog meer in de weg zit. Doordat ze de dosis oxytocine elk half uur/uur verhogen, krijg je een fijne boost met flinke weeën waar je je mogelijk geen raad mee weet, omdat ze achter elkaar doorgaan en zo over je heen walsen.
Als dit te lang doorgaat, denk je dat je dat niet langer vol kan houden en komt pijnbestrijding in zicht. Uiteindelijk houd je het misschien niet meer vol en kies je voor de verlichting van een ruggenprik of pijnstillingspompje en hiermee heb je de zoveelste interventie te pakken.
Vanaf de ‘onschuldige’ ctg-meting (1e interventie) is er een sneeuwbaleffect ontstaan en ben je van de ene in de andere interventie gerold. Het een leidt tot het ander en dat lijkt op dat moment logisch, maar je komt hiermee steeds verder van jezelf, je baby en een fijne, ontspannen en natuurlijke bevalling te staan. De vraag is of dat is wat je wilt en of het wel echt nodig is op die manier.

Zoek je waardevolle informatie voor je (beval)partner?
Lees dan de columns van Jeroen de Jong (De Praktijkvader) voor Kiind:
De voordelen van thuis bevallen – info van een vader aan vaders
Bevallen voor vaders – je doet er toe
Lees ook de columns van Nelleke Bos voor Kiind:
Samen bevallen – als vader doe je het nooit goed (spoiler: welles!)
Waarom vaders belangrijk zijn bij de bevalling